Moussem Collectie

Moussem – collectie
Mu.ZEE 28.09.19 > 12.01.2020 Younes Baba-Ali
M HKA 29.05.20 > 30.08.20 Basim Magdy

Op weg naar de canon van de toekomst
Er woedt vandaag een moeilijk debat in Europa over het koloniale verleden van het continent en de roof van erfgoed en kunstschatten uit de gekoloniseerde naties. In collecties van veel Europese musea zijn er kunstwerken te vinden die gestolen zijn of minstens op bedenkelijke wijze daar zijn terecht gekomen. Ondertussen is er het Rapport Savoy-Sarr in Frankrijk, over de restitutie van het Afrikaanse erfgoed, en werd bij ons de heropening van het ‘Afrika-museum’ in Tervuren door velen als een gemiste kans gezien om een grondige debat te voeren over het koloniale verleden van België.

Europa en het Westen blijven ook vandaag dominant op de kunstmarkt, maar de opmars van andere centra en netwerken hertekent de machtsverhoudingen in de kunstwereld wereldwijd. De toegang tot Europese biënnales, kunstcentra en musea voor artiesten en curatoren uit het zuiden blijft nog altijd beperkt. Maar terwijl de oude generaties kunstenaars verlangden naar erkenning, koesteren veel jonge artiesten hun autonomie en weigeren zich te onderwerpen aan de eisen en verwachtingen van de Europese scène. Ze tonen hun werk in het Midden-Oosten, Afrika en Azië zonder daarbij de behoefte te voelen om via Parijs of London te passeren om carrière te maken. Nieuwe Zuid-Zuid uitwisselingen en netwerken krijgen vorm waardoor deze machtsverschuivingen onoverkomelijk worden.

De impact van globalisering en migratie in Europa en in de rest van de wereld is vandaag onomkeerbaar geworden. In veel superdiverse Europese steden zijn de (machts)verhoudingen tussen de “meerderheidscultuur” en “minderheden” aan het verschuiven. De nieuwe burgers zijn dragers van meervoudige identiteiten en referentiekaders. Naast reflectie over een gedeeld verleden is de constructie van een nieuwe gemeenschappelijke toekomst vandaag primordiaal. We hebben nood aan nieuwe narratieven en een nieuw gemeenschappelijk patrimonium dat het verleden met het heden verbindt. Dit kan alleen verwezenlijkt worden wanneer we enkele vragen durven stellen. Hoe kunnen nieuwe burgers zich de lokale geschiedenis toe-eigenen en er een nieuwe paragraaf aan toevoegen? Wie heeft macht in onze kunstinstellingen en wie bepaalt wat er wordt gerepresenteerd en hoe? Hoe kunnen we meervoudige verhalen en beelden bedenken die representatief kunnen zijn voor de diversiteit van de wereld, ver van etnografische en eurocentrische benaderingen?

Met het Moussem-Collectie project trachten we samen met onze partners M HKA en Mu.ZEE antwoorden te formuleren op deze pertinente vragen.

Mu.ZEE
Met MuZEE focust Moussem op jonge kunstenaars met een link naar de MENA-regio, met extra aandacht voor diegenen die actief zijn in België. Jaarlijks wordt een jonge kunstenaar in het kader van het Enter-project geïnviteerd om werk te tonen in Mu.ZEE, gekoppeld aan een aankoop van haar/zijn werk voor de permante collectie. Het eerste resultaat van dit engagement zal voor het publiek zichtbaar zijn vanaf september 2019, met een expo rond het oeuvre van Younes Baba – Ali.

M HKA
Met het M HKA bouwt Moussem verder op het gezamenlijke, veelzijdige project Zonder Titel, gerealiseerd in 2007. Dit resulteerde ondermeer in de opname van werk van 6 kunstenaars uit Noord-Afrika in de permanente collectie. Beide partners engageren zich de komende jaren tot een verregaande samenwerking rond de collectievorming. Jaarlijks wordt een artiest ondersteund en volgt een expo in het museum. Daarop wordt door Moussem en M HKA werk in co-eigenaarschap aangekocht dat een plek krijgt in de permanente collectie. Het project start in mei 2020 met kunstenaar Basim Magdy.

beeldende kunst / een moussem co-productie

29/05/20 - 30/08/20
28/09/19 - 12/01/20